تعیین تعداد نمونه مورد نیاز در روش نمونه برداری با مونه بندی ( طبقه بندی)

یکی از مطالب مهم در روش مونه بندی تعیین تعداد نمونه مورد نیاز برای رسیدن به یک دقت خاص است. این کار مستلزم انجام نمونه برداری اولیه و تعیین واریانس صفات مورد علاقه است. در این زمینه در کتاب زیست سنجی جنگل تالیف دکتر محمود زبیری مطالبی ذکر شده و با روش های مختلف می توان تعداد نمونه تعیین شده را بین طبقات تقسیم نمود.

اما یک راه آسان هم برای این کار وجود دارد و آن هم این است که ابتدا ضریب تغییرات برای صفت مورد علاقه در هر طبقه به صورت جداگانه تعیین می شود. سپس مقادیر ضریب تغییرات تمام طبقات با هم جمع می شود تا ضریب تغییرات کل به دست آید. ضریب تغییرات برای تعیین تعداد نمونه مورد نیاز در رابطه زیر قرار می گیرد:

در این رابطه n تعداد نمونه، t برابر با 1.96 یا 2 بوده، E اشتباه نمونه برداری مجاز (10 درصد) و CVtotal ضریب تغییرات کل هستند. پس از محاسبه n می توان آن را در نسبت ضریب تغییر هر طبقه به ضریب تغییر کل ضرب کرد تا تعداد نمونه آن  به دست آورد. در واقع در هر طبقه ای که ضریب تغییرات بیشتری داشته باشد که معنای آن ناهمگنی بیشتر است، تعداد نمونه بیشتری دریافت خواهد نمود. طبقه به دست آید. به عنوان مثال اگر دو مونه با ضریب تغییرات 20 و 40 درصد داشته باشیم و تعداد نمونه کل مورد نیاز 130 عدد باشد محاسبات به شرح زیر خواهند بود:

 

n1 = CV1 / CVtotal * n = 20 / 60 * 130 = 43

n2= CV2/ CVtotal * n = 40/60 * 130 = 86

ماخذ: کیانی بهمن. 1395.  بیومتری جنگل: طرحهای نمونه برداری و روشهای اندازه گیری در علوم جنگل، انتشارات پلک، 450 صفحه.

طبیعت بلوردکان (گیلان)

عکس: بهمن کیانی (مرداد 95)

نمونه برداری دو آشکوبه ای (Two-Phase Sampling)

در این روش نمونه برداری بخشی از کار نمونه برداری روی عکس هوایی و بخش دیگر روی زمین انجام می شود. برخی مشخصات مانند ارتفاع و تاج پوشش روی عکس و برخی دیگر مانند حجم و سطح مقطع روی زمین اندازه گیری شده و با برقراری  رابطه رگرسیونی بین این دو تلاش می شود تا یک مدل ساخته شود. به نحوی که بتوان با اندازه گیری مشخصات روی  عکس بدون نیاز به کار میدانی، مشخصات مهمی مانند حجم در هکتار را پیشبینی نمود.

این روش نمونه برداری با تصاویر ماهواره ای نیز میسر بوده و تنها تفاوت این است که در تصاویر ماهواره ای برخی شاخص ها مانند NDVI و غیره اندازه گیری می شوند. نکته مهم در این زمینه تطابق کامل موقعیت قطعه نمونه روی زمین و روی عکس بوده و همچنین مساحت قطعه نمونه بسته به ابعاد پیکسل ها باید مناسب و کافی انتخاب شود.

ماخذ: کیانی بهمن. 1395.  بیومتری جنگل: طرحهای نمونه برداری و روشهای اندازه گیری در علوم جنگل، انتشارات پلک، 450 صفحه.

طبیعت کوهرنگ، استان چهارمحال و بختیاری

تیرماه 1395